علي الأحمدي الميانجي
35
مالكيت خصوصى در اسلام (فارسى)
وجه استدلال : در اين دو آيهء شريفه وصيت و دين را متذكر شده ، و همين مالكيت را اثبات مىكند ، چه آنكه شخص وصيتكننده و شخص قرض دهنده بايد مالك باشد تا بتواند قرض دهد و يا وصيت كند و بايد مال زيادى جمع شود تا ارث ببرند يا به كسى قرض بدهند يا در موردى وصيت كنند ، همانطورى كه در آيهء گذشته گفتيم بايستى مالك باشد تا ارث بگذارد وارث هم با مردن مورث مالك شود . در هر حال براى مال موروث و دين و وصيت حدى ذكر نشده است . 4 - « يَسْتَفْتُونَكَ قُلِ اللَّهُ يُفْتِيكُمْ فِي الْكَلالَةِ إِنِ امْرُؤٌ هَلَكَ لَيْسَ لَهُ وَلَدٌ وَ لَهُ أُخْتٌ فَلَها نِصْفُ ما تَرَكَ وَ هُوَ يَرِثُها إِنْ لَمْ يَكُنْ لَها وَلَدٌ فَإِنْ كانَتَا اثْنَتَيْنِ فَلَهُمَا الثُّلُثانِ مِمَّا تَرَكَ وَ إِنْ كانُوا إِخْوَةً رِجالًا وَ نِساءً فَلِلذَّكَرِ مِثْلُ حَظِّ الْأُنْثَيَيْنِ يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمْ أَنْ تَضِلُّوا وَ اللَّهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ » . « 1 » ترجمه : ( از تو استفتا مىكنند بگو خدا دربارهء كلاله فتوا مىدهد : اگر مردى بميرد در حالى كه فرزند ندارد و يك خواهر ( پدر و مادرى و اگر نبود پدرى فقط ) دارد پس نصف ماترك ( مال ) سهم خواهر است و اگر خواهر بميرد و فرزند ندارد برادر ( پدرى و مادرى و اگر نبود پدرى فقط ) ارث مىبرد و اگر وارثان از برادر يا خواهر فقط دو نفر باشند ، دو سوم ( 23 ) مال به اين دو خواهر مىرسد ( هر كدام يك سوم ) و اگر وارثان بيشتر از يك يا دو نفر باشند ( كه سهمشان معلوم شد ) و آنها مردان يا زنان متعددى باشند پس براى هر برادر سهم دو خواهر خواهد بود ، خدا بدان جهت براى شما روشن مىكند كه گمراه مىشويد ( اگر بيان نكند ) و خدا به هر چيز دانا است ) . وجه استدلال از دو آيهء گذشته روشن شد . « در ضمن آيهء شمارهء 2 معناى كلاله در ذيل آيهء شريفه كه در بيان سهم كلالهء مادرى است گذشت و اين آيه در مورد كلاله پدر و مادرى و يا كلالهء پدرى است » . « 2 » 5 - « وَ لِكُلٍّ جَعَلْنا مَوالِيَ مِمَّا تَرَكَ الْوالِدانِ وَ الْأَقْرَبُونَ وَ الَّذِينَ عَقَدَتْ أَيْمانُكُمْ فَآتُوهُمْ نَصِيبَهُمْ إِنَّ اللَّهَ كانَ عَلى كُلِّ شَيْءٍ شَهِيداً » . « 3 » ترجمه : و براى همهء مردم موالى ( كسانى كه به ارث بردن ، اولى و نزديكند ) قرار داديم از جهت اموال پدران و مادران و نزديكان و كسانى كه با آنها پيمان ( ولاء ) داريد و مالى از خود به جاى گذاشتهاند پس سهم همهء آنها را بدهيد ، به راستى كه خدا بر هر چيز گواه است .
--> ( 1 ) - سورهء نساء ، آيهء 175 . ( 2 ) - از آيت الله حاج سيد مهدى روحانى دامت بركاته . ( 3 ) - سورهء نساء ، آيهء 33 .